**چکیده**
ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) در اغلب سرطانهای دهانه رحم قابل شناسایی است. با توجه به فعالیتهای **ضدویروسی، ضدموتاسیونی و القاکننده آپوپتوز** گیاه مورد، این مطالعه با هدف بررسی اثر **شیاف گیاهی مبتنی بر مورد** در عفونتهای HPV سرویکوواژینال طراحی شد. این پژوهش بهصورت **کارآزمایی تصادفیشده دوسوکور** در کلینیک طب سنتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد طی سالهای **۲۰۱۶ تا ۲۰۱۷** انجام شد. شصت زن ۱۸ تا ۵۰ ساله مبتلا به عفونت HPV سرویکوواژینال وارد مطالعه شده و بهطور تصادفی به دو گروه تقسیم شدند. به مدت **۳ ماه**، **۶۰ شیاف واژینال** (۲۰ شیاف در هر سیکل قاعدگی) از نوع دارونما یا گیاهی تجویز شد. هر شیاف گیاهی حاوی **۱۰٪ عصاره آبی مورد** و **۰.۵٪ اسانس مورد** بود. آزمون HPV و یافتههای کولپوسکوپی پس از درمان ارزیابی شدند. پیش از مداخله، از نظر **محل ضایعه، زمان تشخیص بیماری و نوع HPV** تفاوتی بین دو گروه وجود نداشت (p ≥ 0.05). در پایان مطالعه، آزمون HPV در **۹۲.۶٪** از گروه مداخله و **۶۲.۶٪** از گروه دارونما منفی شد (p = 0.036). تغییر اندازه ضایعه دهانه رحم بر اساس یافتههای کولپوسکوپی بهترتیب **۷۱.۴٪** و **۳۰.۴٪** در گروههای مداخله و دارونما بود (p = 0.015). به نظر میرسد شیاف گیاهی میتواند **پاکسازی ویروس را تسریع** کرده و در **درمان عفونت HPV** مؤثر باشد.
**کلمات کلیدی:** زگیل مقعدی ـ تناسلی؛ سرویکوواژینال؛ ویروس پاپیلومای انسانی (HPV)؛ مورد (Myrtle).
